INLEIDING
In deze rubriek gun ik u graag een ‘kijkje in de keuken’ van het telefonisch spreekuur.
Misschien heeft u zich wel eens afgevraagd: wat voor mensen maken eigenlijk gebruik van dit spreekuur?
Wat voor soort problemen worden er voorgelegd?
Wordt er vaak een beroep gedaan op Vida Nueva en kunnen eigenaren van chinchilla’s wel in alle gevallen worden geholpen?
Graag geef ik u de cijfers over het jaar 2004. In dat jaar heb ik
527 telefonische adviezen gegeven en
183 schriftelijke adviezen.
Ik slechts twee gevallen heb ik de mensen niet of onvoldoende kunnen adviseren. Het betrof daar een zeldzame interne aandoening, waarmee wij als opvang nog geen ervaring hadden opgedaan.
Het aantal adviezen loopt op dit moment wat terug. Dit komt voornamelijk door de enorme uitbreiding van onze website
chinchillavraagbaak.nl.
Aan deze site werden in de eerste drie maanden van 2006 ruim zestig (!) medische onderwerpen toegevoegd.
Daarnaast is het zo dat vanaf maart dit jaar alleen nog maar gratis advies wordt gegeven aan dierenwelzijnsorganisaties en aan ‘
Vrienden van Vida Nueva’.
Mensen die daarbuiten vallen betalen een minimale bijdrage van € 15 op jaarbasis.
Voor dit bedrag kan onbeperkt een beroep op onze stichting worden gedaan.
Maar helaas: voor een aantal eigenaren stopt de dierenliefde - zo is ons wel duidelijk geworden - zodra een beroep wordt gedaan op hun portemonnaie.
Van de problemen die mij in de loop der tijd zijn voorgelegd, zijn mij een aantal gevallen bijgebleven.
De ene keer betreft het een medische misser, de andere keer betreft het onwetenheid van de eigenaar (foto).
In sommige gevallen is er sprake van een trieste of juist hilarische samenloop van omstandigheden.
De bedoeling van deze rubriek is geenszins mensen ‘te kijk te zetten’, maar u als bezoeker, aan de hand van sprekende voorbeelden, duidelijk te maken wat er allemaal kan misgaan bij het houden en/of diagnosticeren van chinchilla’s.
Alle casussen zijn gebaseerd op echte feiten.
Om herkenning van personen te voorkomen zijn intitialen en plaatsnamen gefingeerd.
3: SHEBA
Oftewel: de chinchilla die nooit naar de kapper ging
In het voorjaar van 1999 word ik benaderd door mevrouw S. te K.
Mevrouw S. is in februari met haar chinchilla Sheba bij de dierenarts geweest omdat de vacht van het diertje alsmaar lelijker en ook plukkerig werd. Er zou zelfs sprake zijn geweest van vervilting.
Zelf denkt mevrouw S. dat de ellende wordt veroorzaakt doordat Sheba zichzelf niet meer zo goed wast. Zij heeft namelijk nooit enige poetsactiviteit bij het diertje waargenomen.
In de kliniek heeft eigenares de wind van voren gekregen…..
Geïrriteerd bijt de dierenarts mevrouw toe dat niet Sheba, maar zijzelf verantwoordelijk is voor de ontstane klitten: “net als bij een Perzische kat of een angorakonijn dient de vacht van deze exoot consequent met borstel en kam te worden onderhouden!”
Mevrouw staat perplex. Dit is echt nieuw voor haar….
Ondertussen wordt de ongelukkige Sheba door twee assistentes onderhanden genomen. Hierbij wordt vol enthousiasme een schaar en een tondeuse gehanteerd. Sheba laat het allemaal gewillig toe. Het arme dier lijkt wel in shock.
Niet veel later zit Sheba, ontdaan van alle hinderlijke klitten, in haar ‘blote kont’ in de reismand.
Mevrouw S. wordt op het hart gedrukt om het nooit meer zó ver te laten komen. Vanaf nu moet zij haar chinchilla iedere dag grondig borstelen en kammen…...
Na twee maanden, zo vervolgt mevrouw S. haar verhaal, is Sheba bijna helemaal kaal. Ook is het vrouwtje humeurig en bijterig geworden.
De eigenares wil dan ook graag van mij horen wat zij nu toch verkeerd heeft gedaan. Zij heeft immers het advies van haar dierenarts stipt opgevolgd?
Daar komt bij dat nu ook haar andere chinchilla problemen begint te krijgen met zijn vacht.
Op mijn vraag of haar chins wel dagelijks over hun zandbad kunnen beschikken, valt mevrouw S. bijna van haar stoel. Het blijft in ieder geval opvallend lang stil aan de andere kant van de lijn….
“Een zandbad” herhaalt mevrouw S. uiteindelijk verbaasd, “waar dient dat in hemelsnaam voor? De meneer van de dierenwinkel, waar ik Sheba heb gekocht, heeft daar met geen woord over gerept….”
Ik vertel haar dat chinchilla’s in hun oorspronkelijke leefomgeving gebruik maakten van lava-as om zich in te baden. Door zich regelmatig in het fijne stof te wentelen slaagden de diertjes erin hun vacht vrij te houden van huidvet en ongerechtigheden.
Lava-as is in Europa niet te koop, maar de meeste dierenwinkels kunnen tegenwoordig wel speciaal zand voor chinchilla’s leveren.
Chinchillazand is rijk aan leem. Het benadert qua eigenschappen de fijne lava-as uit het Andesgebergte en is uitstekend geschikt voor de verzorging van de dikke vacht van deze knaagdieren.
Voor de gedomesticeerde chinchilla heeft het zandbad echter nog een tweede functie, namelijk het afwentelen van eventuele stress.
Om die reden is het belangrijk dat chinchilla’s de hele dag over hun zandbad kunnen beschikken (foto).
Borstel of kam zijn voor chinchilla’s uit den boze! Behalve dat het de dieren onnodige stress bezorgt, kunnen deze attributen de vacht onherstelbaar beschadigen. *)
Voor mevrouw S. is het een plausibel verhaal: dáárom is haar Sheba dus zo kaal geworden…..
Dat mevrouw S. (die destijds nog niet over internet beschikte) onvoldoende was geïnformeerd, kan ik begrijpen, maar dat een dierenarts bij wie alle basiskennis m.b.t. de diersoort ontbreekt niet schroomt de eigenaar te bekritiseren om vervolgens (onjuiste) adviezen (KAM) te geven, vind ik een kwalijke zaak.
Om nog maar niet te spreken over de rekening die voor dit consult werd gepresenteerd……
De betreffende arts was helaas niet voor commentaar bereikbaar.
Toegevoegd: 3 oktober 2006
*) Een uitzondering dient te worden gemaakt voor erkende fokkers:
Zij kunnen hun chinchilla’s kort voor de aanvang van een keuring voorzichtig
en met de juiste hulpmiddelen toiletteren.
2: MUJERA
Oftewel: de chinchilla die ‘niets’ mankeerde en daardoor te laat kwam
In april 1998 speelt zich een drama af in
huize L. te E.
Mujera, een prachtig beige chinchillavrouwtje (foto) dat, zoals iedere avond, met haar jongen een uitstapje maakt buiten de kooi, wordt – door een ongelukkige samenloop van omstandigheden – slachtoffer van een bizar ongeval.
Mevrouw L. die ogenblikkelijk vermoedt dat er wel eens sprake zou kunnen zijn van intern letsel, neemt direct contact op met de dienstdoende dierenarts. Deze verlaat rond middernacht zijn bed en komt naar de kliniek om Mujera te onderzoeken.
Tot verbazing van mevrouw L. kan de dierenarts geen afwijkingen vinden. Mujera is - dat weet de nog slaperige arts heel zeker - met de schrik vrijgekomen.
Mevrouw L. attendeert de arts nog op het plotselinge urineverlies van Mujera, kort na het ongeval.
Dit zou volgens de dierenarts het gevolg zijn van een doorgemaakte shock. Geen reden dus voor ongerustheid. Bovendien, zo stelt de arts, maakt de chinchilla een verrassend kwieke indruk: ‘als er van binnen iets kapot zou zijn, zoals mevrouw kennelijk vreest, dan zou het diertje zeker niet zo energiek over de behandeltafel rondhuppelen…’
Mevrouw L. blijft er echter van overtuigd dat zij bij Mujera iets heeft horen ‘knappen’.
Toen zij het vrouwtje van de grond had opgepakt en in haar handen genomen, voelde het echt alsof het diertje ‘leegliep’.
Het bazinnetje dringt dan ook aan op verder onderzoek in de vorm van een echo (foto) of röntgenfoto. Desnoods verwijst de arts haar maar door naar een dierenarts met méér ervaring met chinchilla’s.
De dierenarts blijkt hiertoe echter niet bereid. Enigszins geïrriteerd laat hij mevrouw weten dat er met Mujera niets aan de hand is en dat zij hem eigenlijk voor niets midden in de nacht naar de praktijk heeft laten komen.
Mevrouw moet zich verder niet druk maken: haar chinchilla heeft een injectie gekregen tegen de stress en morgenochtend zal het diertje wel weer de oude zijn.
Maar mevrouw L. maakt zich wél druk. De volgende ochtend blijkt de situatie van Mujera dusdanig verslechterd dat de eigenares besluit om zelf maar even contact op te nemen met de Faculteit Utrecht.
Hier krijgt ze te horen dat ze ogenblikkelijk met Mujera naar de Afdeling Bijzondere Dieren moet komen.
Een uur later meldt mevrouw L. zich met de inmiddels danig verzwakte chinchilla bij de receptie (foto) van de betreffende afdeling. Terwijl Mugera wordt ingeschreven, komt een arts-assistent haar direct ophalen voor nader onderzoek.
Tijdens dit onderzoek wordt geconstateerd dat er sprake is van een blaasfractuur. De blaas blijkt volledig leeggelopen. De eerdere bewering van mevrouw L. dat zij iets had horen knappen, klopte dus wel degelijk!
Vijf kwartier langen vechten artsen voor het leven van Mujera die zich, ondanks alles, bewonderenswaardig goed houdt gedurende de langdurige anesthesie.
Helaas moet uiteindelijk toch nog worden besloten tot euthanasie: niet omdat de operatie te gecompliceerd zou zijn, maar uitsluitend omdat er teveel tijd is verstreken tussen het tijdstip van het ongeval en het moment van aankomst in de operatiekamer.
De weggestroomde urine heeft hierdoor gedurende vele uren de gelegenheid gehad om in de darmen te kristalliseren.
Aangezien de darmen van een chinchilla te dun zijn om te kunnen doorspoelen, komt voor Mujera alle deskundige hulp te laat.
En zo sterft door een onjuiste interpretatie van het gedrag van Mujera en het niet serieus nemen van de bevindingen van de eigenares (waardoor kostbare tijd verloren ging) Mujera: voor het gezin L. een heel bijzondere chinchilla….
Naschrift:
De betreffende dierenarts vond het niet nodig om te reageren op de uitkomst van de ‘second opinion’, noch op het gemelde verlies en de enorme impact die het gebeuren op partijen heeft gehad.
Dat het gezin van mevrouw L. en de jongen van Mujera (die nog werden gezoogd) volledig uit hun doen waren, raakte hem niet.
Toegevoegd: 12 mei 2006
1: 'THE INVISIBLE MAN'
Oftewel: de vrouw die overleed omdat men een man zocht…
In het voorjaar van 1999 word ik gebeld door meneer E. te A.
Hij vertelt me dat hij al enkele jaren, puur uit liefhebberij, chinchilla’s houdt. Tot twee keer toe heeft hij een nestje gehad. Helaas heeft hij weinig geluk gehad met de diertjes….
Al vrij snel na de eerste bevalling wordt meneer E. geconfronteerd met allerhande narigheid, zoals gebitsproblemen en andere vervelende aandoeningen.
Na een aantal missers van verschillende dierenartsen, weet meneer E. het op een gegeven moment zeker: hij is niet langer van plan om zijn chinchillabestand verder uit te breiden. Als er iets aan de hand is met zo’n diertje, is er immers geen hond die er verstand van heeft….
Hij pakt het telefoonboek en gaat op zoek naar een dierenkliniek in de regio. Na enig zoeken vindt hij er één waar hij nog niet eerder met zijn chinchilla’s is geweest.
Meneer E., die eigenlijk geen notie heeft van het geslacht van zijn dieren, maakt hoopvol een afspraak voor seksen en - eventueel – castreren (foto).
Op de afgesproken dag arriveert meneer E. met negen chinchilla’s bij de receptie van de kliniek. De assistente laat hem weten dat de arts direct na het spreekuur de dieren zal bekijken. Meneer E. mag zijn chinchilla’s aan het einde van de middag weer komen ophalen.
Als meneer E. zich op de afgesproken tijd in de kliniek vervoegt, blijkt er echter een probleem te zijn. De dierenarts heeft bij één bokje geen testikels kunnen vinden…..
Op zich is dat niet zo vreemd. Zoiets komt wel vaker voor. De chin in kwestie is meestal erg gestresst. Uit pure angst ziet zo’n bokje dan kans zijn balletjes in te trekken tot in het lieskanaal.
Gelukkig blijkt ook de betreffende dierenarts bekend te zijn met dit verschijnsel. Het komt ook bij paarden voor.
De arts is dan ook niet van plan zich voor één gat te laten vangen en besluit het betreffende bokje ‘open’ te maken.
Tot zijn verbazing slaagt hij er niet in de ‘verdwenen’ testikels boven water te krijgen.
In plaats daarvan stuit hij op organen die bij een manlijk dier hoogst ongebruikelijk zijn.
Wat blijkt?
De patiënt in kwestie is een vrouw!
De dierenarts heeft de plasbuis van deze exoot (foto) aangezien voor een penis…..
Helaas heeft het arme diertje de nutteloze ingreep niet overleefd. Zij is op de behandeltafel gestorven, zonder nog bij kennis te zijn gekomen.
Als de betreffende arts om een reactie wordt gevraagd, blijkt deze niet voor commentaar bereikbaar.
De getergde eigenaar besluit uit pure frustratie zijn volledige hobby op te doeken. Tot nu toe heeft hij immers alleen maar verdriet gehad van de dieren.
“Mevrouw”, laat hij me geëmotioneerd weten: “ik kan de woorden ‘chinchilla’ en ‘dierenarts’ niet meer horen!’
Hierbij kan ik me wel iets voorstellen…
Kort na dit emotionele telefoongesprek wordt ons opvangcentrum ‘verblijd’ met acht nieuwe bewoners…..
Toegevoegd: 19 april 2006
